Ile płacisz za moc bierną i jaki kompensator to zatrzyma
Przepisz z faktury za dystrybucję energię czynną i bierną. Policzymy współczynnik tg φ, opłatę za ponadumowny pobór energii biernej według taryfy operatora na 2026 r. i moc kompensatora, który by ją usunął. Liczy Twoja przeglądarka, nie zbieramy danych.
Opłata za ponadumowny pobór energii biernej
1 546,11 zł
netto za ten miesiąc (1 901,71 zł z VAT), ok. 18 553 zł netto rocznie przy podobnym zużyciu
Twój tg φ
0,60
próg umowny 0,40
Kompensator
20 kvar
wyliczone 17,1 kvar, cel tg φ 0,30
Zwrot części
ok. 1,5 mies.
2 347,71 zł netto, bez montażu
Jak to policzyliśmy
Ob = k × Crk × (√((1 + tg²φ) / (1 + tg²φ0)) - 1) × A
= 3 × 0,51881 zł/kWh × 0,0828 × 12 000 kWh = 1 546,11 zł
- tg φ = 7 200 kvarh / 12 000 kWh = 0,60.
- Crk = 518,81 zł/MWh: średnia cena sprzedaży energii na rynku konkurencyjnym w 2024 r. (URE), obowiązująca w dniu zatwierdzenia taryf na 2026 r.
- k = 3 dla nN, 1 dla SN, 0,5 dla 110 kV. Tak samo w taryfach PGE, TAURON, Energa, Enea i Stoen na 2026 r.
- Energia bierna pojemnościowa: 0 kvarh, bez opłaty.
- Moc kompensatora ≈ (7 200 - 0,30 × 12 000) kvarh / 210 h = 17,1 kvar.
Ile przy innym tg φ (12 000 kWh, nN do 1 kV)
Do tg φ 0,40 opłaty nie ma. Netto za okres rozliczeniowy.
Kompensator 20 kvar z części w magazynie Elektrik.pl
Stopnie 5 + 5 + 10 kvar, regulator z zapasem na rozbudowę. Kondensatory 440 V dają przy 400 V ok. 16,5 kvar, tg φ po kompensacji ok. 0,31. Ceny brutto i stan z 1 listopada 2026. Elektrik.pl to sklep powiązany z wydawcą serwisu.
Dobór i montaż robi elektryk po pomiarze analizatorem sieci. Zapytanie trafia do działu B2B Elektrik.pl (formularz sklepu), ten serwis nie zbiera danych.
| Indeks | Część | Ilość | Cena brutto | Wartość | Na stanie |
|---|---|---|---|---|---|
| HDT569 | Kondensator ETI LPC 10 kvar, 440 V | 1 | 347,28 zł | 347,28 zł | 4 szt. |
| HDT529 | Stycznik kondensatorowy ETI CEM10CN, do stopnia 10 kvar | 1 | 232,24 zł | 232,24 zł | 4 szt. |
| HDT548 | Kondensator ETI LPC 5 kvar, 440 V | 2 | 231,86 zł | 463,72 zł | 5 szt. |
| HDT528 | Stycznik kondensatorowy ETI CEM7,5CN, do stopni 5 kvar | 2 | 214,97 zł | 429,94 zł | 3 szt. |
| DCL174 | Regulator współczynnika mocy SMONE, 12 stopni, 3 fazy, Modbus RTU | 1 | 1 414,50 zł | 1 414,50 zł | 4 szt. |
| Razem części (2 347,71 zł netto) | 2 887,68 zł | ||||
Poza listą: obudowa, rozłącznik i wkładki bezpiecznikowe, przekładnik prądowy dla regulatora, okablowanie i montaż. Dławików filtrujących (do sieci z harmonicznymi) ta lista nie obejmuje.
To jest szacunek
- Ostateczny dobór kompensatora robi się po pomiarze analizatorem sieci przez co najmniej kilka dni pracy zakładu.
- Przy falownikach, napędach i zasilaczach (wyższe harmoniczne) potrzebne są baterie z dławikami filtrującymi albo kompensator aktywny. Dobiera je projektant po pomiarze.
- Przekompensowanie też kosztuje: za energię bierną pojemnościową opłata = k × Crk × ilość tej energii.
Gdzie to jest na fakturze
- Energię bierną rozlicza się u odbiorców z sieci SN i WN. Według taryf mogą być nią objęci także odbiorcy z sieci nN, zależnie od umowy.
- Szukaj pozycji „energia bierna” albo „ponadumowny pobór energii biernej” i odczytów liczników w kvarh.
- Umowny tg φ0 jest w warunkach przyłączenia albo umowie. Gdy go tam nie ma, przyjmuje się 0,4.
Źródła: Taryfa PGE Dystrybucja 2026, pkt 3.4 (te same zasady i k: TAURON, Energa-Operator, Enea Operator, Stoen Operator) · URE, średnia cena na rynku konkurencyjnym 2024: 518,81 zł/MWh · ceny części: Elektrik.pl, 1 listopada 2026
Pytania i odpowiedzi
Kto płaci za energię bierną?
Rozliczeniami za pobór energii biernej są objęci odbiorcy zasilani z sieci średniego i wysokiego napięcia. Według taryf mogą być nimi objęci także odbiorcy z sieci do 1 kV (nN), zależnie od umowy. Na fakturze za dystrybucję szukaj pozycji o energii biernej i odczytów w kvarh.
Źródło: Taryfa PGE Dystrybucja na 2026 r. (tekst jednolity od 1.02.2026), pkt 3.4.
Jak liczy się opłatę za ponadumowny pobór energii biernej?
Ob = k × Crk × (√((1 + tg²φ) / (1 + tg²φ0)) - 1) × A, gdzie tg φ = energia bierna / energia czynna w okresie, A = energia czynna. k wynosi 3 dla sieci nN, 1 dla SN i 0,5 dla WN. Crk to średnia cena energii na rynku konkurencyjnym obowiązująca w dniu zatwierdzenia taryfy: dla taryf na 2026 r. 518,81 zł/MWh (2024 r.). Tak samo liczą PGE Dystrybucja, TAURON Dystrybucja, Energa-Operator, Enea Operator i Stoen Operator.
Źródło: Taryfa PGE Dystrybucja na 2026 r. (tekst jednolity od 1.02.2026), pkt 3.4; URE: średnia cena sprzedaży energii elektrycznej na rynku konkurencyjnym (2024: 518,81 zł/MWh).
Ile wynosi umowny tg φ0?
Określają go warunki przyłączenia albo umowa. Gdy go tam nie ma, do rozliczeń przyjmuje się 0,4. Niższą wartość może uzasadnić ekspertyza, ale nie mniej niż 0,2.
Źródło: Taryfa PGE Dystrybucja na 2026 r. (tekst jednolity od 1.02.2026), pkt 3.4.
Czy przekompensowanie też kosztuje?
Tak. Za energię bierną pojemnościową (przekompensowanie) i za indukcyjną przy braku poboru energii czynnej płaci się k × Crk × ilość tej energii.
Źródło: Taryfa PGE Dystrybucja na 2026 r. (tekst jednolity od 1.02.2026), pkt 3.4.
Jak dobrać kompensator?
Szacunkowo: moc baterii ≈ (energia bierna - 0,30 × energia czynna) / godziny pracy w okresie. Ostateczny dobór robi elektryk po pomiarze analizatorem sieci przez kilka dni pracy zakładu. Przy falownikach, napędach i zasilaczach potrzebne bywają dławiki filtrujące albo kompensator aktywny.